ચંદ્રયાન-3ના લેન્ડર મોડ્યુલની 'ડીબૂસ્ટિંગ' પ્રક્રિયા સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ થઈ ગઈ છે (Chandrayaan-3 Lander Module deboosting operation). ઈસરોનું મિશન ચંદ્રની નજીક પહોંચી ગયું છે. ISROએ તાજેતરના અપડેટમાં જણાવ્યું કે લેન્ડર મોડ્યુલ (LM)ની તબિયત સામાન્ય છે. LM સફળતાપૂર્વક ડી-બૂસ્ટિંગ ઓપરેશન હાથ ધર્યું. આનાથી તેની ભ્રમણકક્ષા 113 km x 157 km થઈ ગઈ. બીજી ડી-બૂસ્ટિંગ કામગીરી 20 ઓગસ્ટ 2023 ના રોજ બપોરે 2.00 વાગ્યે સુનિશ્ચિત થયેલ છે.
આ મોટું પગલું 23 ઓગસ્ટે ચંદ્રની સપાટી પર નિર્ધારિત લેન્ડિંગ માટે અવકાશયાનની અંતિમ તૈયારીઓનો એક ભાગ છે. ડીબૂસ્ટિંગમાં અવકાશયાનની ગતિ ઘટાડીને ધીમી કરવાનો સમાવેશ થાય છે. જે સ્થિર ભ્રમણકક્ષા હાંસલ કરવા માટે જરૂરી પ્રક્રિયા છે. આ ઓપરેશન પછી, વિક્રમ લેન્ડર ચંદ્રની આસપાસ થોડી ઓછી ભ્રમણકક્ષામાં પ્રવેશ કરશે. આ પ્રક્રિયા લેન્ડરને ચંદ્રની સપાટી પર અંતિમ ઉતરાણ માટે તૈયાર કરશે. વિક્રમ લેન્ડરનું નામ ભારતીય સ્પેસ પ્રોગ્રામના પિતા વિક્રમ સારાભાઈના નામ પરથી રાખવામાં આવ્યું છે.
ડીબૂસ્ટિંગ ઓપરેશન એ સફળ ઓપરેશન્સની સીરિઝનો એક ભાગ છે જે 14 જુલાઈના રોજ ચંદ્રયાન-3ના પ્રક્ષેપણથી ચાલી રહી છે. ચંદ્રયાન-3 એ સૌપ્રથમ પૃથ્વીની પાંચ ભ્રમણકક્ષા પૂર્ણ કરી, ત્યારબાદ 1 ઓગસ્ટના રોજ ટ્રાંસ-લુનર ઇન્જેક્શન આપવામાં આવ્યું. જેણે તેને ચંદ્ર તરફના માર્ગ પર મોકલ્યો. ચંદ્રયાન-3 એ 5 ઓગસ્ટે ચંદ્રની ભ્રમણકક્ષામાં સફળતાપૂર્વક પ્રવેશ કર્યો હતો.
ગુરુવારે વિક્રમ લેન્ડર અને પ્રજ્ઞાન રોવર સફળતાપૂર્વક પ્રોપલ્શન મોડ્યુલથી અલગ થઈ ગયા. પ્રોપલ્શન મોડ્યુલ વર્તમાન ભ્રમણકક્ષામાં મહિનાઓ કે વર્ષો સુધી તેની મુસાફરી ચાલુ રાખશે, જ્યારે લેન્ડર ચંદ્ર પર અંતિમ ઉતરાણ માટે તૈયારી કરે છે.
વિક્રમ લેન્ડરનું ડિબૂસ્ટિંગ પૂર્ણ થયા પછી, તેને ચંદ્રની નજીકની ભ્રમણકક્ષામાં મૂકવાની શ્રેણીબદ્ધ કામગીરી શરૂ થઈ ગઈ છે. આ ભ્રમણકક્ષામાં, ચંદ્રનું સૌથી નજીકનું બિંદુ પેરીલ્યુન 30 કિમી છે અને ચંદ્રથી સૌથી દૂરનું બિંદુ એપોલોન 100 કિમી છે. આ ઓપરેશન લેન્ડિંગના સૌથી મહત્વપૂર્ણ ભાગ માટે સ્ટેજ સેટ કરે છે, જે 30 કિમીને આવરી લેશે.
તેમાં લેન્ડિંગની ઊંચાઈથી લઈને અંતિમ ઉતરાણ સુધી લેન્ડરની વેગ ઘટાડવાનો સમાવેશ થાય છે. આ મિશનની સફળતાથી વિશ્વમાં અવકાશ સંશોધન ક્ષેત્રે ભારતની સ્થિતિ વધુ મજબૂત થશે.
.png)
